Długoletnia dzierżawa ziemi rolnej – nowe przepisy budzą kontrowersje

Ministerstwo Rolnictwa pracuje nad ustawą o dzierżawie rolniczej, która ma uporządkować rynek umów dzierżawy gruntów. Obecnie wiele z nich zawieranych jest w sposób nieformalny, co prowadzi do problemów m.in. z dopłatami bezpośrednimi czy udziałem w przetargach organizowanych przez KOWR.

Projekt zakłada wzmocnienie pozycji dzierżawcy oraz większą stabilność umów. Dzierżawa mogłaby być zawierana nawet na 30 lat, a dzierżawca zyskałby możliwość poddzierżawy – w niektórych przypadkach nawet bez zgody właściciela gruntu.

Największe kontrowersje budzi brak ograniczeń co do tego, kto może zostać dzierżawcą. W przeciwieństwie do zakupu ziemi rolnej, który jest ściśle reglamentowany i zarezerwowany głównie dla rolników indywidualnych, dzierżawa – w proponowanym kształcie – mogłaby być dostępna także dla podmiotów zagranicznych czy spółek kapitałowych.

Na te zagrożenia zwraca uwagę m.in. Krajowa Rada Notarialna, wskazując, że projekt może prowadzić do obejścia ograniczeń obowiązujących przy nabywaniu własności gruntów rolnych. Zdaniem części ekspertów długoletnia, silnie chroniona dzierżawa zaczęłaby przypominać quasi-prawo rzeczowe, zmieniając realnie układ sił na rynku ziemi rolnej.

Z kolei Ministerstwo Rolnictwa podkreśla, że dzierżawa nie prowadzi do przeniesienia własności i jest rozwiązaniem odwracalnym, dlatego nie wymaga tak daleko idących ograniczeń jak sprzedaż gruntów.

Jeżeli projekt wejdzie w życie, istotnego znaczenia nabierze właściwe konstruowanie umów. W praktyce zawarcie długoterminowej dzierżawy w formie aktu notarialnego oraz analiza jej skutków prawnych w kancelarii notarialnej może okazać się kluczowe dla zabezpieczenia interesów zarówno właściciela gruntu, jak i dzierżawcy.

Źródło: Rzeczpospolita